Nöbetçi Eczaneler
Hürmüz Boğazı’nda dört tankerin mayına çarparak alev aldığı yönündeki İran açıklaması, küresel enerji piyasalarında güvenlik endişelerini yeniden gündeme taşıdı. ABD, bölgedeki ana deniz yollarının mayınlardan temizlendiğini savunurken Tahran yönetimi farklı yöndeki açıklamalarıyla deniz trafiğine ilişkin belirsizliği artırdı.
Denizdeki gerilim sürerken ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in İran’a gönderdiği mektup da diplomatik çözüm arayışlarını gündeme getirdi. Teklifte, nükleer programla ilgili taahhütler karşılığında yaptırımların hafifletilmesi ve Hürmüz Boğazı’nın yedi gün içinde açılması hedefleniyor.
İran dört tankerin mayına çarptığını iddia etti
İran Devrim Muhafızları, 29 Ekim’de yaptığı açıklamada üç petrol tankerinin Hürmüz Boğazı’nın güneyinde izinsiz bir güzergâhtan geçmeye çalışırken deniz mayınlarına çarptığını ve alev aldığını bildirdi. İran ordusu ise daha sonra boğazın doğusunda seyreden dördüncü bir tankerin de mayına çarparak yandığını ileri sürdü.
Gemilerin kimlikleri ve bayrakları açıklanmazken, söz konusu olaylar bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanamadı. İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları Merkezi de bölgede bir gemide yangın çıktığına ilişkin bildirim aldı. Ancak bu olayın İran’ın sözünü ettiği tankerlerle bağlantısı teyit edilmedi.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı ise ana deniz yollarının mayınlardan temizlendiğini savunuyor. Tarafların çelişen açıklamaları, dünya petrol ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki seyir güvenliğine ilişkin soru işaretlerini artırıyor.
ABD’nin teklifinde 7 günlük süre öne çıktı
Denizdeki gerilim devam ederken ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in, İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Muhsin Rızai’ye Katar’ın arabuluculuğuyla bir mektup gönderdiği bildirildi.
Mektupta gündeme gelen müzakere çerçevesi, İran’ın nükleer programına ilişkin taahhütlerde bulunması karşılığında ABD yaptırımlarının hafifletilmesini ve Hürmüz Boğazı’nın yedi gün içinde yeniden açılmasını öngörüyor.
Ancak Washington ile Tahran arasında henüz uzlaşma sağlanmış değil. ABD, İran’ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokları konusunda somut adımlar atmasını isterken İran, yaptırımlar kaldırılmadan geri dönüşü zor taahhütlerde bulunmaya sıcak bakmıyor.
Tahran yönetiminin talepleri arasında petrol ihracatına yönelik kısıtlamaların ve ABD’nin deniz ablukasının kaldırılması da yer alıyor. Bu nedenle yedi günlük süre, üzerinde anlaşılmış kesin bir takvimden ziyade diplomatik görüşmelerde gündeme gelen bir hedef niteliği taşıyor.