Nöbetçi Eczaneler
Yazıya başlamadan önce Bursa’nın otomotiv üretimini düşünün. Bir otomobilin yalnızca motoru, kaportası veya montajı değil; kullanılan çelik, bağlantı elemanları ve diğer parçalar da artık Avrupa pazarında yeni bir kriterle karşılaşabilir:
O da Karbon ayak izi.
Çünkü Avrupa Birliği, ithal ettiği ürünlerin üretiminden kaynaklanan karbon emisyonlarını daha yakından takip ediyor.
Konu ile alakalı olmasının sebebi ise Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması olarak bilinen SKDM’nin kapsamının genişletilmesi de gündemde.
***
İlgili komisyonun önerileri arasında cıvata, tel ve boru gibi ürünler bulunuyor. Avrupa Parlamentosu’nun yaklaşımı ise makine ve taşıt parçaları gibi ürün gruplarını da kapsama alma yönünde. Yeni ürünler için 2028 tarihi öneriliyor. Ancak nihai ürün listesi ve uygulamanın kapsamı henüz kesinleşmiş değil.
***
Peki, bu gelişme Bursa’yı neden ilgilendiriyor?
Bursa, Türkiye’nin otomotiv üretim ve ihracat merkezlerinden biri. Kentin ihracatında otomotivin önemli bir ağırlığı var ve Avrupa Birliği başlıca pazarlardan biri.
Düzenlemenin kapsamı genişlerse, Bursa’daki bir yan sanayi firması Avrupalı müşterisine yalnızca kaliteli ürünü zamanında teslim etmenin ötesine geçmek zorunda kalacak. Ürünün hangi malzemelerden üretildiğini ve bu üretim sırasında ne kadar karbon salındığını da belgelemesi gerekecek.
Örneğin, bir otomotiv yan sanayi firması Avrupa’ya metal bir parça satıyor. Bu parçanın üretiminde kullanılan çeliğin hangi yöntemle üretildiği, ne kadar emisyon oluşturduğu ve bu bilgilerin nasıl doğrulandığı ticari açıdan daha önemli hale gelecek.
Büyük sanayi kuruluşları bu sürece hazırlanmak için uzman ekipler ve ölçüm sistemleri kurabilir.
Ancak Bursa ekonomisinin önemli bir parçasını oluşturan KOBİ’ler açısından durum daha zor. Çünkü emisyon ölçümü, raporlama ve yeni teknolojilere yatırım yapmak ek bütçe ve uzmanlık gerektiriyor.
Bu nedenle hazırlık sürecinin bugünden başlaması gerekiyor. Firmaların enerji tüketimini ölçmesi, tedarikçilerinden karbon verilerini talep etmesi ve üretim süreçlerini daha verimli hale getirmesi önemli.
Kamu tarafında da KOBİ’lere teknik destek sağlanması ve düşük karbonlu üretim yatırımlarının kolaylaştırılması gerekiyor.
Çünkü Bursa için karbon artık yalnızca çevre meselesi değil, ihracat meselesi.
****
Bugün hazırlık yapan firmalar yarın Avrupa pazarındaki rekabet gücünü koruyabilir. Hazırlıksız yakalananlar ise artan maliyetler ve yeni belge talepleriyle karşılaşabilir.
Bu da rekabeti direkt etkileyecektir.
Bursa sanayisinin önündeki soru şu:
Karbon dönüşümünü bir yük olarak mı göreceğiz, yoksa rekabet avantajına mı dönüştüreceğiz?
