Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), firmalara yönelik döviz dönüşüm desteği uygulamasında yeni döneme geçiyor. Düzenlemeyle destek mekanizmasının daha fazla firmayı kapsaması ve şartların sadeleştirilmesi hedefleniyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, yeni düzenlemeyle destek uygulamasının daha esnek ve sade hale getirildiğini belirterek, üretim, istihdam ve katma değer yaratan reel sektörün desteklenmeye devam edeceğini ifade etti.
Döviz satış limiti katma değere göre belirlenecek
1 Ekim 2026’da yürürlüğe girecek yeni uygulamada, firmaların döviz satış limitinin belirlenmesinde katma değer ve döviz pozisyon oranı esas alınacak.
Buna göre firmanın yıllık döviz satış limiti, Gelir İdaresi Başkanlığından temin edilecek yıllık faaliyet karı ile Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığından alınacak 12 aylık iş gücü maliyetinin toplamıyla hesaplanan katma değer tutarı kadar olacak.
Yeni sistemle birlikte firmalara uygulanan döviz almama taahhüdü de kaldırılacak.
Döviz pozisyonuna yüzde 10 sınırı
Destekten yararlanmak isteyen firmalar için döviz pozisyon oranı şartı getirilecek.
Firmaların likit döviz varlıklarının net satış hasılatına veya aktif büyüklüğüne oranının yüzde 10’u aşmaması gerekecek. Firmalar bu oranı, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından hazırlanacak “Döviz Pozisyonu Bildirim Formu” ile belgeleyecek.
Söz konusu form 15 gün süreyle geçerli olacak.
İhracata ürün sağlayan tedarikçilere doğrudan destek
Yeni düzenlemeyle aracı ihracatçı üzerinden ihracat gerçekleştiren tedarikçi firmaların da destek mekanizmasından doğrudan yararlanmasının önü açılacak.
Aracılı ihracatta ihracata yönelik ürün tedarik eden firmalar, kendi döviz satış ve destek limitleri çerçevesinde uygulamadan yararlanabilecek.
Aracı ihracatçı tarafından tedarikçi adına gerçekleştirilen döviz satışından doğan Türk lirası karşılığı aracı ihracatçıya aktarılırken, destek ödemesi doğrudan tedarikçi firmaya yapılabilecek.
Bu işlemlerde tedarikçi firmanın kendi döviz satış limiti, destekten yararlanma limiti ve döviz pozisyon oranı dikkate alınacak.
Bankalara yüzde 1’e kadar komisyon
Düzenlemeyle uygulamada aracılık yapan bankaların görev ve sorumlulukları da yeniden şekillendirilecek.
Bankalara, firmalardan destek tutarı üzerinden azami yüzde 1 oranında komisyon alma imkanı tanınacak. Bankaların kontrol ve denetim süreçlerindeki sorumluluklarının artırılmasıyla uygulamanın daha etkin yürütülmesi ve olası suistimallerin önlenmesi amaçlanıyor.