Avrupa Birliği’nde kış öncesi enerji güvenliğine ilişkin endişeler yeniden gündeme geldi. AB genelindeki doğal gaz depolarının doluluk oranı yaklaşık yüzde 70 seviyesinde bulunurken, bu oran geçen yılın aynı döneminin 12 puan gerisinde kaldı.
AB Enerji Komiseri Dan Jørgensen, üye ülkelerin enerji bakanlarına gönderdiği mektupta mevcut gaz stoklarını “olağanüstü düşük” olarak değerlendirdi.
Avrupa şu aşamada doğrudan bir doğal gaz arz sıkıntısıyla karşı karşıya bulunmuyor. Ancak kış aylarında talebin yükselmesi halinde düşük stokların, küresel LNG piyasasındaki yüksek fiyatlarla birleşmesinin enerji maliyetlerini artırabileceği belirtiliyor.
Gaz fiyatları ve LNG rekabeti baskı yaratıyor
Avrupa’nın gösterge doğal gaz fiyatı TTF, son dönemde megavatsaat başına yaklaşık 72 avro seviyesinde seyrediyor.
Orta Doğu’daki gerilim, Körfez bölgesinden LNG sevkiyatlarına ilişkin belirsizlikler ve Asya’daki güçlü talep, küresel sıvılaştırılmış doğal gaz piyasasında rekabeti artırıyor.
Avrupa doğal gaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 80’ini dış kaynaklardan karşılıyor. Bu nedenle küresel LNG fiyatlarında yaşanabilecek artışlar veya arz kesintileri, Avrupa’nın kış dönemindeki enerji maliyetleri üzerinde doğrudan etkili olabiliyor.
Brüksel 2022’deki tasarruf önlemlerini gündeme getirdi
Jørgensen, AB ülkelerinden doğal gaz depolarına girişleri destekleyecek veya gaz ve elektrik tüketimini azaltacak önlemleri sürdürmelerini istedi.
Gündeme getirilen seçenekler arasında kamu binalarında sıcaklıkların sınırlandırılması, açık alan ısıtmasının azaltılması, elektrik talebinin yoğun olduğu saatlerde tüketimin düşürülmesi ve gerekli olmayan gece aydınlatmalarının kapatılması yer alıyor.
Benzer enerji tasarrufu uygulamaları, Avrupa’nın 2022’de yaşadığı enerji krizi sırasında da hayata geçirilmişti.
Komisyon bu aşamada üye ülkelere zorunlu bir tüketim kısıtlaması getirmiyor. Ancak enerji koşullarının daha da kötüleşmesi halinde ülkelerin ulusal acil durum planlarında yer alan daha kapsamlı tedbirlerin uygulanabileceği belirtiliyor.
Gaz depolarında yüzde 90 hedefi için esneklik gündemde
Brüksel’in üzerinde durduğu bir diğer konu ise doğal gaz depolarının her koşulda yüzde 90 seviyesine çıkarılması hedefinin piyasalar üzerindeki etkisi.
AB kuralları, piyasa koşullarına bağlı olarak depolama hedeflerinde belirli ölçüde esnekliğe izin veriyor. Jørgensen, bazı durumlarda doluluk hedefinin yüzde 80 seviyesine kadar indirilebileceğine işaret etti.
Bu yaklaşımın, Avrupa ülkelerinin aynı dönemde yüksek miktarda doğal gaz satın almasının önüne geçerek zaten rekabetin yoğun olduğu LNG piyasasında fiyatların daha fazla yükselmesini sınırlaması amaçlanıyor.