Borsa yükseldi, petrol 100 doları aştı, gözler Fed’de

Küresel piyasalar, jeopolitik risklerin ve merkez bankalarının para politikalarına ilişkin beklentilerin etkili olduğu hareketli bir haftayı geride bıraktı.

ABD’de açıklanan enflasyon verileri, petrol fiyatlarındaki sert yükseliş ve Fed’in faiz politikasına ilişkin beklentiler küresel risk iştahını baskılarken, Borsa İstanbul haftayı güçlü bir yükselişle tamamladı.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ise politika faizini yüzde 37 seviyesinde sabit tuttu.

Borsa İstanbul haftayı güçlü tamamladı

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftayı yüzde 3,25 yükselişle 14.467 puandan tamamladı. BIST 30 endeksindeki haftalık yükseliş ise yüzde 4,88 olurken endeks 17.247 puana çıktı.

Borsa İstanbul’da işlem hacmi de haftanın önemli gelişmeleri arasında yer aldı. 9 Eylül’de 328,55 milyar TL’lik işlem hacmine ulaşılırken, tüm zamanların en yüksek günlük işlem hacmi kaydedildi.

BIST 100’de hisse bazında da sert hareketler görüldü. Pasifik Teknoloji (PATEK) haftalık yüzde 31,49 yükselişle en fazla kazandıran hisse olurken, Odine Solutions Teknoloji (ODINE) yüzde 40,89 düşüşle en fazla değer kaybeden hisse oldu.

ABD borsalarında faiz baskısı

ABD piyasalarında ise risk iştahı haftanın genelinde zayıf kaldı.

Ağustos ayı tüketici fiyat endeksinde (TÜFE) aylık artış yüzde 0,4 olurken, gıda ve enerji fiyatlarının hariç tutulduğu çekirdek TÜFE aylık yüzde 0,3 yükseldi. Çekirdek enflasyondaki artışın yüzde 0,2 olan beklentiyi aşması, Fed’in para politikasına ilişkin endişeleri artırdı.

Hafta içinde beklentilerin üzerinde gelen üretici fiyatları verisi de faiz beklentilerini etkiledi.

S&P 500 haftayı yüzde 0,80 kayıpla 7.657 puandan, Nasdaq ise yüzde 0,59 düşüşle 29.368 puandan tamamladı.

Faiz beklentilerine duyarlı küçük ölçekli şirketleri temsil eden Russell 2000’de ise satış baskısı daha belirgin hale geldi.

Petrol 100 doların üzerine çıktı

Küresel enerji piyasalarının en önemli gündem maddesi ise petrol fiyatları oldu.

ABD ile İran arasındaki çatışmanın Hürmüz Boğazı’ndaki petrol sevkiyatını aksatması, arz endişelerini yeniden gündeme taşıdı.

WTI ham petrol haftalık yüzde 6,7 yükselerek 102 doların üzerine çıkarken, Brent petrol de 107 doların üzerine yerleşti. Brent’in mayıs ayından bu yana en yüksek kapanış seviyesine ulaşması, enerji fiyatlarının küresel enflasyon açısından yeniden önemli bir risk haline geldiğine işaret etti.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş, enerji maliyetleri üzerinden enflasyon beklentilerini de etkileyerek merkez bankalarının faiz politikalarına ilişkin belirsizliği artırdı.

TCMB faizi yüzde 37’de tuttu

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, 10 Eylül’deki Para Politikası Kurulu toplantısında politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37’de sabit tuttu.

Karar metninde enflasyonun ana eğilimindeki gerilemeye dikkat çekilirken, yüksek enerji fiyatlarının enflasyon görünümü üzerinde yukarı yönlü risk oluşturduğu belirtildi.

TCMB’nin kararı piyasa açısından genel olarak nötr karşılanırken, önümüzdeki dönemde enerji fiyatları ve enflasyon görünümünün para politikasındaki belirleyici unsurlar arasında olması bekleniyor.

Avrupa piyasalarında da satış baskısı

Avrupa tarafında Avrupa Merkez Bankası’nın faiz kararı ve enerji fiyatlarındaki yükseliş öne çıktı.

ECB üç politika faizinde 25 baz puanlık artışa giderken mevduat faizi yüzde 2,50 seviyesine yükseldi.

ECB Başkanı Christine Lagarde, ağustos ayında yıllık enflasyonun yüzde 3,3’e çıktığına ve enerji kaynaklı fiyat baskılarının belirginleştiğine dikkat çekti.

Almanya’nın DAX 40 endeksi haftayı yüzde 1,83 kayıpla 25.569 puandan tamamladı.

Altın ve gümüş geriledi

Faiz beklentilerindeki değişim değerli metaller üzerinde de baskı oluşturdu.

Ons altın haftayı yüzde 1,44 düşüşle 4.366 dolardan, gümüş ise yüzde 2,26 kayıpla 64,55 dolardan tamamladı.

Petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyonist etkileri artırması ve merkez bankalarının daha sıkı para politikası uygulayabileceğine ilişkin beklentiler, değerli metallerdeki satışlarda etkili oldu.

Bitcoin’de haftalık kayıp yüzde 2,87

Kripto para piyasasında da haftanın genelinde satıcılı bir seyir izlendi.

Haftaya yaklaşık 79 bin dolar seviyesinden başlayan Bitcoin, 10 Eylül’de 77 bin dolar sınırına kadar geriledi. Bitcoin haftayı 77.287 dolardan tamamlayarak haftalık bazda yüzde 2,87 değer kaybetti.

ABD’deki spot Bitcoin ETF’lerinde de çıkışlar dikkat çekti. 8 Eylül’de 46,6 milyon dolar, 9 Eylül’de 120,2 milyon dolar ve 10 Eylül’de 282,7 milyon dolar çıkış gerçekleşti.

Fonlarda ağustos ayında 3,52 milyar dolarlık giriş yaşanmasının ardından eylül ayında görülen çıkışlar, kurumsal talebin kısa vadede zayıfladığına yönelik değerlendirmeleri beraberinde getirdi.

Yeni haftanın gündemi Fed olacak

Piyasaların yeni haftadaki en kritik gündem maddesi ise Fed’in faiz kararı olacak.

Fed’in toplantısı 15 Eylül’de başlayacak ve faiz kararı 16 Eylül’de açıklanacak. Kararla birlikte güncellenmiş ekonomik projeksiyonlar ve Fed Başkanı’nın basın toplantısı da yakından takip edilecek.

ABD’de ayrıca ağustos ayı perakende satışları, sanayi üretimi ve kapasite kullanım oranı verileri açıklanacak.

Türkiye’de ise merkezi yönetim bütçe gerçekleşmeleri, TCMB Para Politikası Kurulu toplantı özeti ile ağustos ayı konut ve iş yeri satış istatistikleri izlenecek.