Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de aile ve hane yapısındaki değişim, konut sektöründe de yeni bir talep profili oluşturuyor. Daha küçük, işlevsel ve erişilebilir konutlara olan ihtiyaç artarken, çocuklu ve geniş ailelerin daha büyük konut talebi devam ediyor.
İMSİFED ve İMSİAD Başkanı Şeref Demir, konutların küçülmesini yalnızca yükselen maliyetlerle açıklamanın doğru olmayacağını belirterek, demografik ve toplumsal dönüşümün de konut üretiminde dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Hanehalkı küçülüyor, ihtiyaç çeşitleniyor
TÜİK’in “İstatistiklerle Aile, 2025” verilerine göre Türkiye’de ortalama hanehalkı büyüklüğü 2008’de 4 kişiyken 2025’te 3,08 kişiye geriledi. Tek kişilik hanelerin toplam içindeki payı 2014’te yüzde 13,9’dan 2025’te yüzde 20,5’e yükselirken, tek çekirdek aileden oluşan hanelerin oranı yüzde 67,4’ten yüzde 62,7’ye düştü.
Tek ebeveyn ve çocuklardan oluşan hanelerin payı ise aynı dönemde yüzde 7,6’dan yüzde 11,3’e çıktı.
Bu değişimin konut talebine doğrudan yansıdığını belirten Demir, farklı hane yapılarına yönelik farklı konut tiplerinin üretilmesi gerektiğini ifade etti. Demir, tek kişinin yaşayacağı bir konut ile dört kişilik bir ailenin ihtiyaç duyduğu konutun planlama, alan kullanımı ve maliyet açısından aynı olamayacağını söyledi.
“Bütün konutları küçültmek de doğru değil”
Değişen talebin tüm projelerin küçük dairelerden oluşması gerektiği anlamına gelmediğini vurgulayan Demir, özellikle çocuklu ve geniş ailelerin daha büyük konut ihtiyacının sürdüğüne dikkat çekti.
Demir, konut projelerinde yalnızca 1+1 ya da yalnızca 3+1 dairelere odaklanmak yerine, bölgenin demografik yapısı, ulaşım imkanları, altyapısı ve sosyal ihtiyaçlarına göre dengeli bir konut karması oluşturulması gerektiğini belirtti.
“Doğru yerde doğru büyüklükte konut” üretiminin önemine işaret eden Demir, hedefin yalnızca küçük konutların sayısını artırmak değil, farklı ihtiyaçlara cevap verebilen projeler geliştirmek olması gerektiğini kaydetti.
Küçük konut, düşük kalite anlamına gelmemeli
Küçülen metrekarelerle birlikte tasarım ve uygulama kalitesinin daha da önem kazandığını belirten Demir, deprem güvenliği ve yapı kalitesinden taviz verilmemesi gerektiğini söyledi.
Küçük konutlarda alanın verimli kullanılmasının önemine dikkat çeken Demir; depolama alanları, doğal ışık, ısı ve ses yalıtımı, erişilebilirlik ve farklı amaçlarla kullanılabilecek esnek mekanların ön plana çıktığını ifade etti.
Demir, iyi tasarlanmış küçük bir konutun, büyük ancak alanı verimsiz kullanılan bir konuttan daha işlevsel olabileceğini belirtti.
Konuta erişim yalnızca metrekareyi küçültmekle çözülmez
Konut maliyetlerindeki artışın daha küçük konutlara yönelimi hızlandırdığını belirten Demir, erişilebilirliğin yalnızca satış fiyatı üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
Daha düşük metrekarenin doğru planlandığında satın alma bedelinin yanı sıra enerji, bakım ve ortak giderlerin azaltılmasına katkı sağlayabileceğini belirten Demir, ancak konuta erişim sorununun yalnızca dairelerin küçültülmesiyle çözülemeyeceğini vurguladı.
Demir; uygun arsa üretimi, öngörülebilir imar ve ruhsat süreçleri, uzun vadeli erişilebilir konut finansmanı ve üretim maliyetlerini düşürecek politikaların birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.
“Geleceğin konutu değişen hayata uyum sağlamalı”
Konut üretiminin yalnızca mevcut talebe göre değil, önümüzdeki 10-20 yıllık toplumsal dönüşüm dikkate alınarak planlanması gerektiğini belirten Demir, esnekliğin geleceğin konutlarında temel kriterlerden biri olacağını söyledi.
Gençler, yalnız yaşayanlar, çocuklu aileler ve yaşlılar gibi farklı hane yapılarının farklı ihtiyaçları bulunduğuna dikkat çeken Demir, güvenli, işlevsel, işletme maliyeti düşük ve değişen yaşam koşullarına uyum sağlayabilen konutlara ihtiyaç olduğunu kaydetti.
Demir, konut tartışmasının yalnızca metrekare üzerinden yürütülmemesi gerektiğini belirterek, “Konutun yalnızca büyüklüğünü değil, işlevini, güvenliğini, toplam maliyetini ve değişen ihtiyaçlara uyumunu konuşmalıyız” dedi.